Ontwerp landelijk informatiesysteem schulden strijdig met wet 
 

Persbericht, 7 oktober 2009

Het College bescherming persoonsgegevens (CBP) heeft op verzoek een zienswijze uitgebracht over een ontwerp voor een Landelijk Informatiesysteem Schulden (LIS). Het CBP heeft het ontwerp getoetst aan de Wet bescherming persoonsgegevens (Wbp) en geconcludeerd dat dit ontwerp niet aan de eisen van de wet voldoet. Het LIS diende in 2008 een eerste ontwerp in voor een vergelijkbaar systeem. Ook ten aanzien daarvan concludeerde het CBP dat het niet aan de wet voldeed. Ten aanzien van het huidige ontwerp, dat ten opzichte van het vorige enigszins is aangepast, concludeert het CBP dat het het oorspronkelijke doel - het registreren van achterstallige schulden ter voorkoming van problematische schulden - ver te buiten gaat. Voorts zijn de regels inzake het soort schuld dat wordt opgenomen en de toetreding van bedrijven en organisaties die het register mogen inzien onvoldoende objectief. Dit kan tot gevolg hebben dat een substantiële groep mensen wordt geregistreerd die niet in het register thuishoort, maar wel wordt geconfronteerd met de negatieve gevolgen van het te boek staan als problematisch schuldenaar. Dat verdraagt zich niet met de eisen van de wet.

Het LIS beoogt door middel van registratie van betalingsachterstanden het ontstaan van problematische schulden bij consumenten te voorkomen. Het CBP spreekt geen oordeel uit over het aangegeven doel, het heeft het ontwerp aan de Wbp getoetst. Het CBP constateerde dat het LIS een registratiesysteem is met een stigmatiserend karakter waarbij de criteria voor registratie in het systeem onvoldoende zijn onderbouwd. De criteria zijn zodanig dat de groep mensen van wie gegevens zullen worden vastgelegd veel groter is dan de groep mensen om wie het begonnen is: de mensen met een problematische schuld. Bovendien ontbreekt in het ontwerp informatie over de foutmarge in de registratie van het LIS. Iedereen kent wel de situatie dat een rekening niet of niet tijdig bij de juiste persoon terechtkomt door een verhuizing of vakantie. Er is dus een groot risico dat het systeem 'vervuild' raakt met schulden die er niet thuishoren en dat hierdoor veel mensen onterecht te maken krijgen met de negatieve gevolgen van registratie. Zo kunnen onterechte registraties tot gevolg hebben dat mensen verstoken blijven van belangrijke goederen en diensten zoals gas, water en licht. Ten slotte zijn de toetredingscriteria voor nieuwe LIS-deelnemers niet objectief en zo ruim gesteld dat iedere organisatie zou kunnen toetreden tot het LIS en inzage kan krijgen in de gevoelige gegevens. Bij het besluit over toetreding van nieuwe organisaties kunnen de LIS-deelnemers ook concurrentiebelangen laten meewegen. Dit is een totaal ander belang dan het aangegeven doel, te weten het terugdringen van problematische schulden.

Het CBP is geen adviseur van bedrijven en instellingen, maar biedt hen wel instrumenten zoals een zienswijze. Het CBP neemt een verzoek om een zienswijze in behandeling als aan meerdere criteria is voldaan. Zo moet onder meer sprake zijn van een nieuwe rechtsvraag die niet kan worden beantwoord aan de hand van bestaande wet- en regelgeving, jurisprudentie of andere rechtsbronnen, er moet sprake zijn van een groot (potentieel) maatschappelijk en/of economisch belang en het schriftelijke verzoek moet deugdelijk zijn onderbouwd en gemotiveerd aangeven om welke rechtsvraag het gaat en wat de betrokken belangen zijn.

z2009-00683

zoek
Go Search
Ik wil snel naarSnel naar
header